Likapa Fidanı (Vaccinium myrtillus)

Likapa; diğer adıyla Avrupa yaban mersini, fundagiller (Ericaceae) familyasına ait, yaprak döken ve çok yıllık bir meyve çalısıdır. Anavatanı Avrupa ile Batı Asya'nın serin ve dağlık bölgeleri olan bu tür, doğal olarak orman altı ekosistemlerinde yetişmektedir. Ticari yetiştiriciliği yüksek boylu yaban mersinine (Vaccinium corymbosum) göre daha sınırlı olmakla birlikte, aromatik meyveleri ve yüksek fenolik bileşik içeriği nedeniyle özellikle Avrupa'da değer verilen üzümsü meyve türlerinden biridir.

Likapa fidanı, uygun yetişme koşullarında genellikle 20–60 cm, nadiren 1 metreye kadar boylanabilen sık dallı ve kompakt bir çalı oluşturur. İlkbaharda açan tekli veya küçük gruplar hâlindeki beyaz ya da açık pembe çan biçimli çiçekleri yaz aylarında koyu mavi-siyah renkte meyvelere dönüşür. Meyveleri tatlı, hafif mayhoş ve kendine özgü aromatik bir lezzete sahiptir. Meyve eti de koyu mor renkte olup yüksek miktarda antosiyanin içerir. Likapa meyveleri; C vitamini, lif, manganez ve çeşitli fenolik ile antioksidan bileşikler bakımından zengindir.

Likapa fidanı, serin ve nemli iklim koşullarında en iyi gelişimini gösterir. Tam güneş alan veya hafif yarı gölge bölgelerde yetiştirilebilir. Başarılı yetiştiricilik için pH değeri yaklaşık 4,0–5,5 arasında olan asidik, organik madde bakımından zengin, geçirgen ve iyi drene edilmiş topraklar gereklidir. Kireçli ve alkali topraklarda gelişimi zayıflayabileceğinden gerektiğinde asidik yetiştirme ortamları tercih edilmelidir. Düzenli sulama özellikle yaz aylarında bitkinin gelişimi ve meyve kalitesi açısından önem taşır.

Likapa fidanları, yetiştirme koşullarına bağlı olarak genellikle 2–4 yıl içerisinde meyve vermeye başlar. Meyveler çoğunlukla temmuz ile ağustos ayları arasında hasat edilir. Çoğu bitki kendine verimli olmakla birlikte, farklı genotiplerin birlikte yetiştirilmesi çapraz tozlanmayı artırarak meyve iriliği ve verimi olumlu yönde etkileyebilir. Düzenli budama, yaşlanan dalların yenilenmesini sağlayarak bitkinin uzun yıllar verimli kalmasına katkıda bulunur.

Likapa meyveleri taze olarak tüketilebildiği gibi reçel, marmelat, meyve suyu, şurup, tatlı, smoothie ve çeşitli gıda ürünlerinin hazırlanmasında da yaygın olarak kullanılmaktadır. Yoğun aroması, yüksek antioksidan içeriği ve dekoratif görünümü sayesinde likapa, serin iklim bölgelerinde hem hobi bahçelerinde hem de özel meyve yetiştiriciliğinde ilgi gören değerli üzümsü meyve türlerinden biridir.